Sturen op vertrouwen

In: Uncategorized

7 May 2013

Het lijkt misschien een contradictio in terminis, sturen op vertrouwen. Vertrouwen is de basis van elke goede relatie. Als je daar op moet gaan sturen is het eigenlijk al te laat. Maar investeren in de relatie is altijd een goede zaak. We weten dat organisaties gebaseerd op wederzijds vertrouwen en respectvolle relaties beter presteren dan organisaties waar een command & control cultuur heerst. En toch is de huidige tijdgeest er een van  meer en sterkere controle. Na de uitwassen van de afgelopen jaren, eerst in de bankensector, vervolgens in de publieke sector, is de roep om meer controle begrijpelijk. Ook universiteiten hebben in de afgelopen tijd een paar rake klappen gekregen. Integriteit is de alpha en omega van het universitaire bestel. Integriteitsschendingen zijn funest voor de reputatie van een instelling. Voor het herstel van vertrouwen is het dus wezenlijk dat gewerkt wordt aan een integere organisatie. Dat is allereerst een kwestie van leiderschap en cultuur: hoe gaan wij met elkaar om, spreken wij elkaar aan op gewenst en ongewenst gedrag? Houden we elkaar bij de les? Is er voldoende geinstitutionaliseerd teamwerk ofgeven wij solisten de vrije hand? De gelegenheid schept de dief, heeft de recente historie ons weer eens laten zien. Wie zich koning waant in eigen rijk, wordt nauwelijks tegengesproken en gaat z’n goddelijke gangetje. In zo’n omgeving kunnen excessen welig tieren. Waar misbruik wordt gemaakt van vertrouwen, staat de cultuur ter discussie. Moeten we niet toch meer controleren?  De kunst is de juiste balans te vinden tussen vertrouwen als basis, en grip op de integriteit van de organisatie anderzijds. Voor een bestuurder van een universiteit is het proactief sturen op integriteit een pad vol valkuilen. Stuur je teveel, dan krijg je snel het verwijt van de ‘managersuniversiteit’ om de oren. Stuur je te weinig, dan ben je al snel te reactief. Onlangs kreeg ik een uitnodiging voor een bijeenkomst over het nieuwe SIO instrument: het “stimuleringskader integere organisaties.” De uitnodiging bevatte prikkelende vragen, zoals:

“Weten organisaties hoe zij op dit moment scoren? Hoe medewerkers de integriteit van de organisatie beoordelen en daaraan bijdragen? Zijn er concrete doelstellingen en sturingsmechanismen voor een integriteitsbewuste cultuur geformuleerd? Is er een beheerskader voor de met afstand moeilijkste management control: die van ethisch gedrag? Kortom, beschikken organisaties over een allesomvattend systeem voor integriteitsmanagement?”

Het antwoord lijkt mij voor de hand liggend: ik ken weinig organisaties die een ‘allesomvattend systeem voor integriteitsmanagement’ hebben. Universiteiten zijn daarop geen uitzondering. Maar ik weet wel dat het instellen van zo’n instrumentarium in een organisatie met intrinsiek gemotiveerde professionals niet zonder slag of stoot gaat. Wie een bord op de deur hangt met ‘in dit huis wonen integere mensen’ maakt bezoekers nerveus. Een cultuur van vertrouwen en elkaar bij de les houden lijkt mij dan toch verkieslijker. En ook daar moeten we steeds aan blijven werken.

1 Response to Sturen op vertrouwen

Avatar

Caroline

May 9th, 2013 at 11:03

Pauline mooi en dank voor je gedachten over vertrouwen en fijne donderdag genietend Caroline

Comment Form

Erasmus Universiteit Rotterdam

Pauline van der Meer Mohr is president of the Executive Board and is responsible for general administrative matters, such as the relationship with the Board of Trustees and the University Council. She focuses on the strategic policy, international affairs and external contacts, including the Rotterdam region, industry and other knowledge institutions.

  • Caroline: Pauline mooi en dank voor je gedachten over vertrouwen en fijne donderdag genietend Caroline [...]
  • Pauline van der Meer Mohr: Ik hield van Quod Novum, het blad uit mijn jeugd, maar ik heb ook veel waardering voor Erasmus Magaz [...]
  • Pauline van der Meer Mohr: het idee van bundeling van methodologische expertise spreekt me aan. Ben het eens met je opmerking d [...]
  • Steven Van de Walle: Innovatie in publieke diensten is een van de kernthema’s van de Vakgroep Bestuurskunde. We starten [...]
  • Hans-Peter: Hoewel het CvB -gezien de onafhankelijkheid van EM- hierover niet gaat, zou ik toch langs deze omweg [...]

Twitter

Volg Pauline van der Meer Mohr ook op Twitter: @PVdMM